dimecres, 8 de juliol del 2009

Lo chant occitan dau Lemosin e dau Peiregòrd

Quò m'agradaria fòrça de consacrar un fiau au chant dau Lemosin, mens conegut dau monde dins lo maine de la nòstra linga d'Oc (a Tiviers disem Linga o Lenga segon los endrechs).

Veiqui 'n'exemple de chant dau Peiregòrd d'expression lemosina.

LO COCUT ET L'IRONDELA

Lo cocut e l'irondela
Volian far un maridatge
anem donc lai-ron-de-na

Volian far un maridatge
Conviden tot l'auselatge...

Conviden tot l'auselatge,
La moscha n'an obludada...

S'avetz de tieiras de chants dau Lemosin e dau Peiregòrd a propausar , siretz plan convidats de ne botar tant que voùdretz dins 'queste pitit fiau, damanda qu'a se debanar de mai en mai.
Lo chants tradicionaus dins d' autres parlars de las nòstra linga d'Òc, en catalan e-d- autras lingas romanicas siran benvenguts tanben au mens a titòu de comparason.

dissabte, 2 de maig del 2009

La toponimia occitana dau Peiregòrd

Una toponimia occitana dau Peiregòrd ven de pareisser e, aurá podem trobar una senhaletica daus nòstres ranvers (los gascons disen "parçans" e los lengadocians "caires" o encara "ròdols", en lemosin se ditz tanben au femenin" cairia") en brava lenga d'Òc d'en cò nòstre.

http://communes-oc.cg24.fr/

E, en mai d'aquò i a una sonorizacion de la toponimia.

Lo meu país d'origina es lo de Sent Pardol la Ribiera , dins lo nord dau Peiregòrd, dins lo maine de parladura lemosina e tot a rasís de Sent Saud o Sensaut que se tròba au centre dau canton de Sent Pardol.

Lo limite entre la parladura lemosina e la parladura lengadociana passa, emb zònas ònte se barrejan (mesclan) traversant d'Est en Oeste los cantons de Vilafranca de Lopchat, La Fòrça, Vila Amblard, Vern, Al Buga, Sent Cibran, Sarlat e la Caneda, Carluç.

Limite Nord: cha- :chasteu , chastel, ja-: jau, jauta, jalina e -iau, -au: ciau, piau, jornau....
Limite Sud: ca-: castèl, ga: gal, gauta, galina e -ial, -al: cèu o cèl o cial, pèu, pèl , pial, jornal...

Quauquas expressions lemosinas e sarladesa que los catalans podran reconeisser:

Nonmas=Només, Achabatz d'entrar o 'Chabatz d'entrar, la Setmana entrant (la Setmana que ven, que vien en lengadocian e gascon) que balhará en sarladés , Acabatz d'entrar, etc...

"I a nonmas de brave mond aqui, chabatz d'entrar dins mon ostau (o ma maison) e tornaretz la setmana entrant dins lo vòstre país"
"Només hi ha gents de bona companya aqui, acabeu d'intrar dins la meva casa i tornareu en el vostre país la setmana intrant".

'Queste blòg es lo que me permete de tornar trobar la mea lenga( o linga ) lemosina qu'es segur, chamnha dau gascon "dera Vath d'Aspa e dau Bearn;-).

dissabte, 13 de desembre del 2008

Tornar en Peiregòrd o damorar en Bearn? Eths dus capitani!







Capsus* :a man mança(esquèrra, gaucha): Sent Saud d'En Haut


Capvath*: Sent Saud d'En bas? segur de non maleiros , Sent Saud la Verda!




Hilh de puta de filh de loira qu'èi 'na question que me migra hèra (fòrça),
Filh de loira de filh de garça la question d'un qu'a aprés ad aimar dos ranvers e doas menas de parlar la nostra lenga d'Òc, Peiregòrd a Sent Saud e "Gascon suu Sent Saud" (pic pirenenc de 3003 m de naut en Pireneus dau pais de Luishon e ambaissada orogenica dau Peiregòrd mercé au brave comte de Sent Saud ).

("J'ai deux amours mon pays et Paris" , "qu'ei dos amors , Peiregòrd e Pirenèus")






*Gascon pirenenc per "Nord"et "Sud".




En naut: Comte Aimar d'Arlòt de Sent Saud figura , peiregòrda, dau Pireneisme.



Merces au comte de Sensaut, lo Peiregòrd es un país de montanha, ad una pica a 3003 mestres d'altitud, lo Sent Daud , un bocin de Peiregòrd dins los Pireneus en terra gascona.




Lo Puei daus Atges en Naut Peiregòrd: imatge primier (emb lo chen) lo sendareu mena ad una p'ita chapela la Capela de Nòstra Dòna de Pertot e ad una Crotz de pin a la bela cima, ònte podem veire fins au monts d'Auvernha per temps clar e ...benleu, au Miegjorn, un bocin daus Pireneus per temps íper-subre-clar(segon la legenda)!




























































dimecres, 10 de desembre del 2008

Tiviers, Brantòsme e Sent-Saud







Coma oblidar 'quilhs ranvers dau mainaditge, Tiviers, Brantòsme fòrça p'ita "Venezzia" nejada dins un braç de Drona,e fin'finala Sent-Saud, lo breç mairenau.




Tiviers (Thiviers)


Benvengut au Pais de Sent Saud
(Saint Saud la Coussière)




Brantòsma (Brantôme) sus Drona























Cai que de lai en Lemosin tanben




Adiusiatz e 'chabatz d'entrar!






Cai que de lai , ai pas oùbluda/oblidat que sei nascut a Peireguers, una brava vila dau Peiregòrd, capitala e chapduelh (hmmm represtit dau gascon capdulh fa bajar/ pensar a l'escrivan en lenga nòstra l' agonagues Micheu Chapduelh) o chap-luèc dau despartament francés de Dordonha vanceis(=abans) de mudar en Bearn e Vath d'Aspa e fin finala a Pau.


Es 'quò pas na brave vila Peireguers, Vesunna, capitala daus Petrocorii (daus galés e celta Petro=quatre e Corii=Clans, tribus) , una brava ciutat onte tot s'apasima,

Ai pas oblidat lo brave Peiregòrd Verd e los ranvers bien aimats d'a Tiviers tan coma de Sent-Saud on passí/passei autres còp lo mainaditge( o enquera drollitge, enfancia), l'Isla e la Drona las nostra ribieiras rasís (au ras, pròche) los limites dau Verd Lemosin.

"Aval dins la ribieira , las canas 'lai son las canas 'lai son (dos còps)
'lai son qu'elas se banhan , emb los canetons emb los canetons(dos còps)"


Bon aurá que demore en Gasconha , en Bearn , m'a chaugut tanben aprener a parlar una lenga d'Òc un pauc diferenta de la d'en cò dau paubre pairin lo "Tienòt": sei vengut un gascon emb d'ancessors Peirigòrd-Lemosin sens oblidar los pitit tròçs d'Oùtra-Mar (Sent-Lois de Senegau e Reunion) visitats per'na familha de viatjaires, tot aquò que desvolopa, ne sei segur, un pauc d'una brava curiosita dau monde (eth curiosèr en gascon).

Aqui , qu'es un pauc lo canton de la memòria e dau remembre amistos d'un país d'aubres e d'aigas , de campanas e de campanaus (clochiers) onte passí lo melhor dau mainaditge.